Bóc trần thủ đoạn lừa đảo xuyên biên giới - Bài 2: Thủ đoạn và mạng lưới vận hành của các “tập đoàn đào lửa”

Ẩn sau những lời mời gọi "việc nhẹ lương cao" là cả hệ thống lừa đảo xuyên quốc gia vận hành tinh vi như doanh nghiệp. Từ lời kể nạn nhân, bức tranh về "công xưởng lừa đảo" dần được phơi bày rõ nét.

Vận hành như doanh nghiệp: Phân cấp, chỉ tiêu và "giáo trình lừa đảo"

Không còn là những nhóm nhỏ lẻ hoạt động manh mún, các đường dây lừa đảo xuyên biên giới hiện nay đã phát triển thành những "tập đoàn" thực thụ với cơ cấu tổ chức chặt chẽ, vận hành bài bản như một doanh nghiệp chuyên nghiệp.

Lực lượng Biên phòng và Hải quan kiểm tra hành lý, sử dụng chó nghiệp vụ để rà soát, nhằm phát hiện dấu hiệu nghi vấn tại khu vực an ninh tại cửa khẩu.

Từ lời khai của hàng trăm công dân được tiếp nhận tại Cửa khẩu quốc tế Hoa Lư ngày 17/3, cơ quan chức năng đã bước đầu phác họa rõ nét cách thức hoạt động của các tổ chức này. Theo đó, mỗi đường dây đều có đầy đủ các bộ phận như tuyển dụng, đào tạo, kỹ thuật, vận hành và giám sát.

Nguyễn Công Tuyền (sinh năm 1998, trú tại Đắk Lắk) cho biết, ngay khi đặt chân vào "cơ sở", anh đã được đào tạo bài bản. Anh Tuyền nói: "Vừa vào là họ cho học kịch bản. Có người hướng dẫn tôi cách nói chuyện, cách tạo lòng tin. Thậm chí, có cả giáo trình".

Các "nhân viên" mới nhanh chóng được huấn luyện để tiếp cận nạn nhân thông qua mạng xã hội. Họ được yêu cầu giả danh nhiều thân phận khác nhau như chuyên gia tài chính, nhân viên ngân hàng, người thành đạt hoặc thậm chí là người quen cũ. Mỗi vai diễn đều có kịch bản cụ thể, từ lời chào hỏi ban đầu cho đến cách xử lý khi nạn nhân nghi ngờ.

Sau khi tạo dựng được niềm tin, các đối tượng sẽ từng bước dẫn dụ nạn nhân tham gia các ứng dụng đầu tư giả mạo hoặc chuyển tiền vào những tài khoản do tổ chức kiểm soát. Toàn bộ quy trình được chuẩn hóa đến mức gần như không cần sáng tạo cá nhân.

Nạn nhân được lực lượng chức năng tiếp nhận sau khi trở về, hé lộ góc khuất phía sau “việc nhẹ lương cao”.

Đáng chú ý, các đường dây này còn ứng dụng công nghệ cao vào hoạt động phạm pháp. Nhiều hệ thống sử dụng phần mềm tự động để gửi tin nhắn hàng loạt, phân tích dữ liệu "khách hàng" và tối ưu hóa khả năng lừa đảo. Điều này giúp chúng tiếp cận số lượng lớn nạn nhân trong thời gian ngắn.

Nguyễn Văn A. (sinh năm 2001, trú tại Tp.Cần Thơ) cho biết, mỗi "nhân viên" đều phải chịu áp lực chỉ tiêu: "Mỗi ngày, mỗi tuần đều có mức phải đạt. Không đạt thì bị phạt. Họ bắt mình phải tìm mọi cách để người khác chuyển tiền".

Áp lực doanh thu khiến nhiều người bị đẩy vào tình thế buộc phải lừa đảo, bất chấp hậu quả. Các kịch bản phổ biến thường xoay quanh đầu tư tài chính, tiền mã hóa, lừa đảo tình cảm hoặc giả danh cơ quan chức năng. Điểm chung là đánh vào lòng tham, sự thiếu hiểu biết hoặc tâm lý lo sợ của nạn nhân.

Một nạn nhân chia sẻ: "Họ bắt em giả làm người quen, nhắn tin hỏi thăm rồi dụ đầu tư. Có người tin thật và chuyển tiền".

Mỗi kịch bản đều được xây dựng chi tiết với sẵn các câu trả lời cho từng tình huống. Người tham gia chỉ cần làm theo hướng dẫn, nhưng để đạt chỉ tiêu, họ phải liên tục mở rộng "tệp khách hàng" và gia tăng mức độ thuyết phục.

Mạng lưới xuyên quốc gia: Tuyển dụng trá hình, mua bán người và dòng tiền phức tạp

Không chỉ hoạt động tại một địa điểm cố định, các "tập đoàn lừa đảo" này còn sở hữu mạng lưới trải rộng tại nhiều khu vực giáp biên giới. Việc thay đổi địa điểm diễn ra thường xuyên nhằm tránh sự phát hiện của lực lượng chức năng.

Theo nhận định của lực lượng biên phòng, các tổ chức này có sự liên kết chặt chẽ giữa các nhóm trong và ngoài nước. Nhiều đối tượng cầm đầu là người Việt nhưng điều hành từ nước ngoài, thuê người quản lý trực tiếp và sử dụng lao động Việt Nam để dễ tiếp cận nạn nhân trong nước.

Đáng lo ngại, một số đối tượng dù đang bị truy nã vẫn tiếp tục điều hành hoạt động từ xa thông qua các nền tảng công nghệ.

Một trong những mắt xích quan trọng trong hệ thống này là hoạt động tuyển dụng trá hình. Các đối tượng thường đăng tin tuyển dụng với mức lương hấp dẫn, không yêu cầu bằng cấp, hứa hẹn công việc nhẹ nhàng.

Thượng tá Đoàn Trọng Nghĩa, Phó Chỉ huy trưởng, Tham mưu trưởng Bộ đội Biên phòng tỉnh, trực tiếp tham gia lấy lời khai, xác minh thông tin từ người liên quan tại khu vực cửa khẩu.

Khi người lao động đồng ý, họ sẽ bị đưa ra nước ngoài bằng nhiều hình thức, từ xuất cảnh trái phép đến đi theo diện du lịch. Tuy nhiên, ngay khi đến nơi, mọi thứ hoàn toàn thay đổi.

Nạn nhân bị giữ giấy tờ tùy thân, hạn chế đi lại và buộc phải làm việc trong các cơ sở lừa đảo. Nếu không hợp tác hoặc không đạt chỉ tiêu, họ có thể bị đánh đập, bỏ đói hoặc bị bán sang cơ sở khác.

Nguyễn Công T. kể lại: "Tôi từng thấy có người bị bán qua lại giữa các nhóm. Giá mỗi người có thể lên tới vài chục triệu đồng".

Những dấu hiệu này cho thấy hành vi mua bán người đang núp bóng dưới hình thức tuyển dụng lao động. Các nạn nhân không chỉ bị bóc lột sức lao động mà còn bị ép tham gia vào các hoạt động phạm pháp.

Song song với đó, hệ thống tài chính của các đường dây lừa đảo cũng được tổ chức hết sức tinh vi. Tiền của nạn nhân không được chuyển trực tiếp đến đối tượng cầm đầu mà phải đi qua nhiều lớp trung gian.

Các đối tượng sử dụng hàng loạt tài khoản ngân hàng, ví điện tử và thậm chí cả tiền mã hóa để che giấu dòng tiền. Nhiều người được thuê hoặc dụ dỗ đứng tên tài khoản nhằm phục vụ cho hoạt động rửa tiền.

Tiền sau khi được chuyển qua nhiều lớp sẽ được rút ra hoặc chuyển ra nước ngoài, gây khó khăn lớn cho công tác điều tra và truy vết của cơ quan chức năng.

Trước thực trạng ngày càng phức tạp, các lực lượng chức năng đã và đang tăng cường phối hợp để đấu tranh với loại tội phạm này.

Lực lượng Biên phòng tỉnh đang điều tra, từng bước bóc tách mạng lưới lừa đảo và giải cứu nạn nhân.

Việc tiếp nhận hàng trăm công dân trở về từ nước ngoài không chỉ là hoạt động nhân đạo mà còn là cơ hội để thu thập thông tin, làm rõ phương thức hoạt động của các đường dây lừa đảo.

Cơ quan chức năng đang tiến hành xác minh, phân loại các đối tượng trong số những người trở về để làm rõ vai trò của từng người. Trong đó, trọng tâm là nhận diện các đối tượng cầm đầu, người quản lý và những cá nhân có liên quan đến hoạt động truy nã.

Theo các chuyên gia pháp lý, để triệt phá hoàn toàn các "tập đoàn lừa đảo", cần bóc tách từng mắt xích trong toàn bộ hệ thống, từ khâu tuyển dụng, vận hành đến dòng tiền.

Tuy nhiên, đây là nhiệm vụ không hề dễ dàng bởi các đường dây này hoạt động xuyên biên giới, liên tục thay đổi địa điểm và tận dụng triệt để công nghệ để che giấu dấu vết.

Dù đã đạt được một số kết quả tích cực, nguy cơ từ các đường dây lừa đảo vẫn còn rất lớn. Nguyên nhân không chỉ đến từ sự tinh vi của tội phạm mà còn xuất phát từ nhu cầu việc làm cao, đặc biệt trong giới trẻ, cùng với nhận thức hạn chế về rủi ro.

Nguyễn Văn A. thừa nhận: "Nếu lúc trước tôi hiểu rõ hơn, chắc đã không đi. Nhưng khi đó chỉ nghĩ đến tiền".

Từ thực tế trên, các cơ quan chức năng khuyến cáo người dân cần đặc biệt cảnh giác với những lời mời gọi việc làm "lương cao, việc nhẹ". Trước khi quyết định, cần kiểm tra kỹ thông tin doanh nghiệp, địa điểm làm việc và các yếu tố pháp lý liên quan.

Người dân không nên xuất cảnh khi chưa nắm rõ nội dung hợp đồng, điều kiện làm việc và tính hợp pháp của công việc. Đồng thời, cần chủ động báo cho cơ quan chức năng khi phát hiện các dấu hiệu nghi vấn.

Những gì đang diễn ra cho thấy, các đường dây lừa đảo xuyên biên giới không chỉ là vấn đề an ninh, mà còn là bài toán xã hội phức tạp. Để giải quyết triệt để, cần có sự chung tay của nhiều bên, từ cơ quan chức năng, gia đình đến chính mỗi cá nhân trong việc nâng cao nhận thức và phòng ngừa rủi ro.

Mời bạn đọc theo dõi kỳ cuối: Giải pháp ngăn chặn tận gốc tội phạm lừa đảo xuyên biên giới.