Meliá, Sofitel Legend Metropole Hanoi, JW Marriott, Sheraton hay Pan Pacific… là những khách sạn nổi tiếng mang tính biểu tượng ở Hà Nội. Nhưng những cái tên trên mặt tiền phần lớn chỉ là thương hiệu và đơn vị vận hành.
JW Marriott Hanoi do Bitexco đầu tư, Marriott International quản lý. Capella Hanoi là tài sản do Sun Group đầu tư. InterContinental Hanoi Landmark72 thuộc AON Vina nhưng vận hành dưới thương hiệu IHG. Meliá Hanoi nằm sau một liên doanh mà HEM, doanh nghiệp thuộc hệ sinh thái GELEX, nắm 35%.
Lần theo cấu trúc sở hữu của những khách sạn nổi tiếng nhất Thủ đô có thể nhìn thấy ba lớp vốn lớn đã lần lượt hình thành trong hơn ba thập kỷ.
Những liên doanh đời đầu trên các khu đất đẹp
Lớp đầu tiên xuất hiện từ những năm 1990, khi phần lớn dự án khách sạn quốc tế tại Hà Nội được triển khai theo mô hình liên doanh. Một phía thường là doanh nghiệp Việt Nam có đất hoặc lợi thế địa điểm. Phía còn lại góp vốn, công nghệ quản lý và khả năng kết nối với các thương hiệu quốc tế.
Sofitel Legend Metropole Hanoi là một ví dụ điển hình. Xây dựng từ năm 1901, Metropole là khách sạn lâu đời nhất ở Hà Nội, có vị trí cực kỳ đắc địa với 3 mặt tiền nằm ngay cạnh hồ Hoàn Kiếm và Nhà hát lớn Hà Nội.
Pháp nhân đứng sau khách sạn là Công ty TNHH Liên doanh Khách sạn Thống Nhất Metropole.
Theo cấu trúc được công bố trước đây, năm 2005 Metropole do 2 tổ chức quản lý, một bên là quỹ đầu tư VOF thuộc công ty quản lý quỹ VinaCapital (nắm 50% thông qua Indotel), Tổng công ty du lịch Hà Nội (Hanoitourist) nắm 50% vốn còn lại.
Đến 2016–2017, VOF thoái khoản đầu tư này. Phần Metropole được đưa vào Lodgis Hospitality Holdings, nền tảng đầu tư khách sạn được thành lập bởi Warburg Pincus, VinaCapital và ông Don Lam.
Hanoitourist hiện vẫn xác định Metropole là một đơn vị liên doanh, liên kết trong hệ thống và website của khách sạn gọi Hanoitourist là "đơn vị chủ quản". Chủ tịch Hanoitourist đồng thời giữ vị trí Chủ tịch HĐTV công ty liên doanh Khách sạn Thống Nhất Metropole.
Hanoi Daewoo cũng ra đời từ một mô hình tương tự.
Ban đầu, Daeha là liên doanh trong đó phía Daewoo Hàn Quốc nắm 70%, còn Hanel góp quyền sử dụng đất và sở hữu 30%. Sau khi Daewoo E&C thoái vốn năm 2012, 70% này đổi chủ. Hanel đến nay vẫn giữ phần vốn 30% tại CTCP Daeha - Pháp nhân đứng sau toàn bộ tổ hợp Daeha tại 360 Kim Mã, gồm Hanoi Daewoo Hotel, Daeha Business Center và Daeha Serviced Apartments.
Ở phía còn lại, tài liệu liên quan trái phiếu Bông Sen Corp cập nhật đến tháng 9/2026 cho biết 63,45 triệu cổ phần Daeha, tương đương 69,9% vốn Daeha, thuộc sở hữu của CTCP Đầu tư Hợp Thành 1. Bông Sen Corp nắm 73,04% Hợp Thành 1, từ đó có lợi ích gián tiếp khoảng 51,05% tại Daeha.
Trong vụ án Vạn Thịnh Phát, cơ quan tố tụng xác định và kê biên 73,04% cổ phần Hợp Thành 1; bản án sơ thẩm giai đoạn 2 tiếp tục duy trì kê biên phần vốn này để bảo đảm thi hành án.
InterContinental Hanoi Westlake cũng mang dấu ấn của giai đoạn liên doanh trước khi về tay BRG.
Năm 2019, Berjaya Malaysia bán 75% Công ty T.P.C Nghi Tam Village, pháp nhân sở hữu khách sạn, cho Công ty TNHH Phát triển Du lịch Khách sạn Hà Nội với giá khoảng 1.244 tỷ đồng. Công ty mua được thành lập tháng 10/2018, vốn điều lệ 658 tỷ đồng. Khi giao dịch diễn ra, người đứng sau/đại diện được công bố là ông Trần Trung Tuân, người từng làm tại hàng loạt doanh nghiệp liên quan tới hệ sinh thái BRG như Biển Đông Phương, Khách sạn Thắng Lợi, Thung Lũng Vua...
25% còn lại thuộc Thăng Long GTC - doanh nghiệp thuộc hệ sinh thái BRG.
Meliá Hanoi là một trường hợp khác.
Meliá Hanoi có nguồn gốc từ năm 1994, khi Công ty Chế tạo Điện cơ Hà Nội, tiền thân của CTCP Chế tạo Điện cơ Hà Nội (HEM), liên doanh với SAS Trading của Thái Lan thành lập SAS-CTAMAD để phát triển tổ hợp khách sạn và văn phòng tại 44B Lý Thường Kiệt. Trong liên doanh, SAS Trading nắm 65%, phía HEM nắm 35%; tổ hợp đi vào hoạt động từ năm 1998.
GELEX xuất hiện sau đó thông qua việc nắm quyền chi phối HEM. Tại thời điểm cuối tháng 6/2026, 76,7% HEM được sở hữu bởi GELEX Electric – công ty con do GELEX nắm 75,95% vốn cổ phần. HEM vẫn giữ nguyên 35% SAS-CTAMAD.
Tương tự là câu chuyện BRG với Hilton Hanoi Opera.
Hilton Hanoi Opera hình thành từ thập niên 1990 theo mô hình liên doanh Việt – ngoại, trong đó Thăng Long GTC nắm 30%, còn 70% thuộc các nhà đầu tư nước ngoài. Năm 2006, VinaCapital chi khoảng 43 triệu USD mua lại toàn bộ 70% phần vốn ngoại này, qua hai quỹ VinaLand và Vietnam Opportunity Fund. Đến năm 2009, VinaCapital thoái toàn bộ khoản đầu tư. Sau các bước chuyển nhượng tiếp theo, quyền sở hữu khách sạn dần về tay BRG Group. Đến năm 2022, Hilton chính thức xác nhận BRG là chủ sở hữu tài sản và công bố kế hoạch cải tạo Hilton Hanoi Opera thành Waldorf Astoria Hanoi, trong khi Hilton tiếp tục đảm nhiệm vai trò quản lý vận hành.
Với khách sạn bên Hồ Gươm tại số 22–32 Lê Thái Tổ, đây từng là trụ sở và siêu thị Intimex. BRG bắt đầu mua cổ phần Intimex từ năm 2009. Đến năm 2015, Công ty Thung Lũng Vua, thành viên BRG, mua thêm 34,3% cổ phần Intimex từ SCIC, nâng tổng sở hữu trực tiếp và gián tiếp của hệ BRG lên hơn 46%.
Năm 2017, Intimex Việt Nam khởi công khách sạn cao cấp tại khu đất này. Dự án ban đầu được phát triển với kế hoạch mang thương hiệu Four Seasons. Nhưng thương hiệu Four Seasons cuối cùng không xuất hiện khi khách sạn mở cửa.
Ngày 8/8/2026, khách sạn chính thức hoạt động với tên The Theodore Hanoi. BRG Hospitality hiện đưa The Theodore vào danh sách 11 khách sạn và khu căn hộ mà tập đoàn sở hữu.
Những Metropole, Daewoo, Westlake, The Theodore Hanoi hay Meliá… cho thấy đặc trưng của lớp khách sạn đầu tiên tại Hà Nội. Vốn Việt, đất đai, vốn ngoại và thương hiệu quốc tế cùng nằm trong một cấu trúc tài sản. Sau đó, doanh nghiệp Việt Nam đã mua lại.
Khi doanh nghiệp Việt tự xây
Lớp thứ hai xuất hiện rõ hơn khi các tập đoàn tư nhân Việt Nam tích lũy đủ vốn để đứng ở vị trí chủ đầu tư. JW Marriott Hanoi là trường hợp dễ nhận diện nhất. Đây là khách sạn 5 sao đầu tiên do tập đoàn Bitexco đầu tư, trong khi Marriott International chịu trách nhiệm vận hành. Khách sạn hoàn thành năm 2013 với 448 phòng.
Trong khi đó, Capella Hanoi là khách sạn do Sun Group đầu tư tại trung tâm Hà Nội. Capella Hotel Group đảm nhiệm thương hiệu và vận hành.
Ascott Tây Hồ lại là một trong những dự án quy mô lớn khác của Sun Group tại Hà Nội. Năm 2021, Sun Group ký với The Ascott Limited để quản lý tổ hợp Tây Hồ View gồm khách sạn, căn hộ dịch vụ và trung tâm thương mại; ba thương hiệu The Crest Collection, Ascott The Residence và Citadines được lựa chọn cho dự án. Tổ hợp có 9 tòa nhà và là dự án khách sạn – căn hộ dịch vụ đầu tiên Sun Group phát triển tại Thủ đô. Đến năm 2026, dự án đã được Sun Group sử dụng dưới tên Ascott Tây Hồ Hà Nội cho các sự kiện lớn.
Với GELEX, một khách sạn khác trong danh mục có con đường khác với Melia. Fairmont Hanoi được xây trên khu đất gần 1 ha tại 10 Trần Nguyên Hãn – 27-29 Lý Thái Tổ vốn do Tổng công ty Thiết bị điện Việt Nam, tiền thân của GELEX, quản lý sử dụng từ nhiều thập kỷ trước. Nơi đây từng có nhà xưởng ngành điện và Khách sạn Bình Minh. Sau cổ phần hóa và chuyển đổi công năng khu đất, GELEX phát triển tổ hợp khách sạn – thương mại – văn phòng, với Fairmont Hanoi là hạng mục khách sạn 5 sao.
Lớp vốn châu Á mang theo cả hệ sinh thái
Song song với sự lớn lên của các tập đoàn Việt Nam, Hà Nội cũng đã có một lớp nhà đầu tư châu Á trực tiếp đầu tư những tổ hợp bất động sản lớn. InterContinental Hanoi Landmark72 là trường hợp rõ nhất.
Landmark72 do Keangnam Enterprises của Hàn Quốc phát triển, tổng vốn đầu tư công bố khoảng 1,05 tỷ USD. Ngay từ tháng 6/2008, Keangnam đã ký với IHG để đưa thương hiệu InterContinental vào phần khách sạn trên các tầng cao của tòa tháp, ban đầu dự kiến khai trương năm 2011. Tuy nhiên kế hoạch liên tục trì hoãn; tới năm 2015, khi Keangnam lâm vào khủng hoảng thanh khoản và bị đưa vào thủ tục phục hồi tại Hàn Quốc, khách sạn vẫn chưa hoạt động.
Năm 2015–2016, AON BGN - một công ty đầu tư và tái cấu trúc tài sản của Hàn Quốc - thắng cuộc đua mua Landmark72 trong quá trình xử lý nợ của Keangnam. Pháp nhân tại Việt Nam sau đó trở thành Công ty TNHH MTV AON Vina, tiền thân là Keangnam Vina. Phải đến tháng 9/2017, tức hơn một năm sau khi Landmark72 về tay AON, InterContinental Hanoi Landmark72 mới chính thức khai trương với 359 phòng, từ tầng 62 đến 71. IHG là đơn vị vận hành, còn tài sản thuộc AON Vina.
Tháng 8/2024, truyền thông Hàn Quốc đưa tin AON bắt đầu chào bán 100% Landmark72, gồm toàn bộ 3 tòa nhà với bao gồm văn phòng, thương mại, căn hộ dịch vụ và phần khách sạn InterContinental. Mức giá kỳ vọng trên 1.000 tỷ won, tương đương khoảng 748,5 triệu USD.
Tuy nhiên, sau hơn hai năm, chưa có thông tin công khai về bên mua hay việc thương vụ hoàn tất.
Lotte Hotel Hanoi - khách sạn nằm trong Lotte Center Hanoi – có xuất phát điểm khác phần lớn khách sạn 5 sao tại Thủ đô. Năm 2009, Lotte không mua một khách sạn có sẵn mà chi khoảng 69,7 tỷ won để mua 100% Coralis S.A., công ty Luxembourg đang nắm quyền sử dụng đất và quyền phát triển dự án Hanoi City Complex tại Liễu Giai. Sau đó, tập đoàn Hàn Quốc đầu tư khoảng 400 triệu USD xây Lotte Center Hanoi, đưa khách sạn 318 phòng mang chính thương hiệu Lotte vào hoạt động năm 2014.
Hiện Coralis Vietnam, chủ đầu tư tổ hợp, thuộc 100% Coralis S.A.; ở tầng trên, LOTTE Property & Development nắm 77,5% Coralis, còn LOTTE Shopping giữ 22,5%. Đây là một trong những trường hợp hiếm tại Hà Nội mà cùng một tập đoàn kiểm soát cả bất động sản lẫn thương hiệu khách sạn vận hành bên trong.
Pan Pacific Hanoi cũng bắt đầu từ mô hình liên doanh Việt – ngoại. Năm 1993, Công ty Quốc tế Hồ Tây được thành lập giữa phía Việt Nam thuộc Tổng công ty Xây dựng Hà Nội và nhóm nhà đầu tư Singapore để phát triển khách sạn tại số 1 Thanh Niên; phía ngoại nắm 75%, phía Việt Nam 25%.
Khách sạn khai trương năm 1998 với tên Meritus Westlake Hanoi. Đến năm 2001, khi CapitaLand và OUE thoái vốn, UOL Group của Singapore mua lại phần vốn chi phối, đồng thời đổi đơn vị quản lý từ Meritus sang Accor và đổi tên khách sạn thành Sofitel Plaza Hanoi.
Đến năm 2016, UOL tiếp tục thay Accor bằng chính Pan Pacific Hotels Group, công ty khách sạn thuộc sở hữu của mình, và đổi tên tài sản thành Pan Pacific Hanoi. Báo cáo thường niên 2025 của UOL vẫn ghi tập đoàn có 75% lợi ích tại khách sạn 272 phòng và 56 căn hộ dịch vụ này.
