Hai cựu Cục trưởng lĩnh án cao
Chiều 14/1, TAND Tp.Hà Nội đã tuyên án với hơn 50 bị cáo trong vụ án Cựu Cục trưởng khai "nhận hối lộ nhưng không tiếp tay cho hàng giả"
Về công tác quản lý nhà nước trong lĩnh vực bảo đảm an toàn thực phẩm, ông Phong cho rằng trách nhiệm không chỉ thuộc riêng Bộ Y tế mà còn liên quan đến nhiều bộ, ngành khác như Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Bộ Công thương...
Do đó, thời gian qua xảy ra hàng loạt vụ việc liên quan đến thực phẩm giả như sữa giả, dầu ăn giả, rượu giả… Tuy nhiên, các sản phẩm này không thuộc đối tượng quản lý của Cục An toàn thực phẩm.
"Bị cáo khẳng định lại một lần nữa rằng không có bất kỳ sự tiếp tay nào của cán bộ Cục An toàn thực phẩm trong quá trình sản xuất thực phẩm giả, kể cả đối với những sản phẩm thực phẩm thuộc phạm vi quản lý của Cục An toàn thực phẩm", ông Phong phân trần.
Bà Trần Việt Nga tại phiên toà.
Người kế nhiệm chức Cục trưởng của ông Phong (từ 9/2024) là bà Trần Việt Nga, bà Nga bị cáo buộc từ ngày 2/2/2018 đến năm 2024 đã ký khoảng 18.000 hồ sơ xác nhận nội dung quảng cáo và hưởng lợi từ số tiền 8 tỷ đồng (số tiền do cấp dưới của bà thu 4-8 triệu đồng/hồ sơ của doanh nghiệp và cắt lại cho bà Nga 2 triệu đồng/hồ sơ).
Tại toà, bà Nga trình bày rằng do nhận thức pháp luật chưa đầy đủ nên không cho rằng hành vi của mình là nhận hối lộ. Bị cáo khai không cấu kết với doanh nghiệp để bỏ qua vi phạm, không chỉ đạo chuyên viên ký hồ sơ không đủ điều kiện. Theo bà Nga, tất cả các hồ sơ quảng cáo đều được ký khi đã đầy đủ theo quy định.
Xem lời khai của bà Nga: Những phong bì trắng chứa 8 tỷ đồng "cảm ơn" phía sau giấy quảng cáo
Nội dung vụ án thể hiện, Cục An toàn thực phẩm là đơn vị chuyên môn giúp Bộ trưởng Bộ Y tế quản lý nhà nước và tổ chức thực thi pháp luật trong lĩnh vực an toàn thực phẩm. Từ năm 2018 đến 2024, ông Nguyễn Thanh Phong giữ chức Cục trưởng, bà Trần Việt Nga là Cục phó rồi kế nhiệm.
Sau khi Nghị định 15/2018/NĐ-CP có hiệu lực, doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh thực phẩm bảo vệ sức khỏe phải đăng ký bản công bố sản phẩm. Do yêu cầu hồ sơ chặt chẽ, nhất là về bằng chứng khoa học và liều lượng sử dụng, nhiều doanh nghiệp không đáp ứng được, dẫn đến hồ sơ tồn đọng kéo dài, ảnh hưởng hoạt động kinh doanh.
Trước thực trạng này, ngày 18/7/2018, Nguyễn Thanh Phong chủ trì cuộc họp Đảng ủy Cục và chỉ đạo giao Trung tâm Ứng dụng và đào tạo An toàn thực phẩm cùng Phòng Quản lý tiêu chuẩn và kiểm nghiệm thẩm xét hồ sơ. Tuy nhiên, đây là các đơn vị sự nghiệp, không có chức năng quản lý nhà nước trong việc thẩm định, cấp giấy công bố sản phẩm. Dù vậy, chỉ đạo này vẫn được thực hiện.
Từ tháng 10/2018, việc tiếp nhận hồ sơ được thực hiện qua hệ thống dịch vụ công trực tuyến. Trên thực tế, hồ sơ chỉ được phân về các phòng chuyên môn sau khi xin ý kiến và được ông Phong chấp thuận.
Cơ quan tố tụng xác định, lợi dụng việc doanh nghiệp cần sớm được cấp giấy công bố để đưa sản phẩm ra thị trường, Nguyễn Thanh Phong đã đồng ý cho cấp dưới nhận tiền "bôi trơn" từ 5–10 triệu đồng mỗi hồ sơ. Đây là khoản tiền ngoài lệ phí, nhằm được hướng dẫn hoàn thiện hồ sơ và rút ngắn thời gian thẩm định.
Cáo trạng kết luận, ông Phong là người chủ trương, tổ chức và điều hành cơ chế nhận – chia tiền trong toàn Cục. Theo đó, ông trực tiếp hưởng từ 2,5–3 triệu đồng mỗi hồ sơ do Trung tâm thẩm định và từ 1–1,5 triệu đồng với hồ sơ do các phòng chuyên môn xử lý. Các cục phó, trưởng phòng, phó phòng và chuyên viên đều được chia theo tỉ lệ.
Bằng cơ chế này, từ tháng 2/2018 đến cuối năm 2024, 31 chuyên viên của Cục An toàn thực phẩm đã nhận tổng cộng 93,7 tỷ đồng từ doanh nghiệp. Riêng Nguyễn Thanh Phong được xác định hưởng lợi hơn 43,5 tỷ đồng và bị xác định là chủ mưu, cầm đầu.
