Vùng đất Cần Thơ với hệ thống sông ngòi, kênh rạch chằng chịt và sở hữu nguồn lục bình dồi dào. Nhận thấy tiềm năng từ nguồn nguyên liệu sẵn có và nắm bắt xu hướng tiêu dùng xanh trên toàn cầu, anh Hà Anh Trường (38 tuổi, ở xã Vĩnh Thuận Đông, Tp. Cần Thơ) đã mạnh dạn khởi nghiệp với cây lục bình.
Được biết, anh Trường từng tốt nghiệp ngành Khoa học máy tính ở nước ngoài và khởi nghiệp bằng việc bán hàng thương mại điện tử trên nền tảng Amazon. Trong quá trình làm xuất khẩu, anh nhận ra hàng hóa Việt Nam hoàn toàn có thể cạnh tranh ở những thị trường khó tính nếu biết khai thác đúng lợi thế.
"Sau một thời gian làm thương mại điện tử, tôi tự hỏi vì sao mình không xuất khẩu những sản phẩm Việt Nam có thế mạnh. Hàng thủ công mỹ nghệ của Việt Nam thực chất có rất nhiều lợi thế cạnh tranh", anh Trường chia sẻ với Vietnamnet.

Anh Hà Anh Trường đã mạnh dạn khởi nghiệp với cây lục bình vào năm 2018. Ảnh: Vietnamnet.
Năm 2018, khi khảo sát các làng nghề trên cả nước để tìm kiếm mặt hàng xuất khẩu phù hợp, anh nhận thấy các sản phẩm máy móc khó cạnh tranh với Trung Quốc. Trái lại, các sản phẩm thủ công từ nguyên liệu tự nhiên lại có dư địa phát triển rất lớn tại thị trường Âu - Mỹ. Vì vậy anh quyết định chọn cây lục bình làm hướng đi riêng.
Theo anh Trường, khí hậu khô ráo tại châu Âu và Bắc Mỹ rất phù hợp với các sản phẩm làm từ lục bình. Trong khi đó xu hướng tiêu dùng xanh, ưu tiên sản phẩm thủ công và có khả năng phân hủy sinh học ngày càng phát triển mạnh.
Ban đầu, anh chỉ thu mua sản phẩm từ các cơ sở sản xuất để thăm dò thị trường. Sau khoảng 1 năm, khi lượng đơn hàng ổn định, anh quyết định mở xưởng ngay giữa vùng nguyên liệu ở miền Tây.

Anh Trường đầu tư nhà kính hiện đại để phơi lục bình. Ảnh: Tạ Quang/báo Lao Động
Đến năm 2022, anh chính thức thành lập công ty chuyên sản xuất và thương mại các sản phẩm thủ công mỹ nghệ từ lục bình, cói, tre, mây. Danh mục sản phẩm đa dạng, từ đồ trang trí nhà cửa, phụ kiện bàn ăn đến các sản phẩm thời trang tinh tế như nón, túi xách.
Chia sẻ với Lao Động về triết lý kinh doanh, anh Trường cho biết: "Để chinh phục các thị trường khó tính như châu Âu, châu Mỹ hay Canada, chúng ta không thể chỉ dựa vào tay nghề truyền thống. Cần phải có sự đầu tư bài bản về mẫu mã, chất lượng và đặc biệt là tính thân thiện môi trường".

Các sản phẩm thủ công mỹ nghệ làm từ lục bình. Ảnh: Tạ Quang/báo Lao Động
Chính nhờ tư duy nhạy bén này, từ một cơ sở nhỏ, đến nay, doanh nghiệp của anh đã phát triển hệ thống nhà xưởng rộng hơn 7.000m² với trên 300 mẫu thiết kế. Các sản phẩm tập trung vào nhóm đồ gia dụng thân thiện môi trường như sọt giặt, rổ đựng đồ thay thế nhựa, lót ly, lót đĩa, nhà cho thú cưng, túi xách thời trang... Giá trị sản phẩm trải rộng từ những chiếc lót ly giá chưa đến 1 USD cho đến các mẫu nhà thú cưng, đồ nội thất hoặc túi xách thủ công tinh xảo có giá từ 120-200 USD.
Anh Trường cho biết, mỗi tháng có hàng nghìn sản phẩm từ lục bình được xuất khẩu sang 9 quốc gia, như Mỹ, Anh, Canada..., mang về doanh thu khoảng 1,2 triệu USD (hơn 31 tỷ đồng) mỗi năm.
Một trong những yếu tố cốt lõi làm nên thành công của công ty anh Trường là việc xây dựng hệ thống sản xuất theo chuỗi liên kết khép kín hiệu quả. Hiện tại, công ty đang hợp tác với hơn 10 làng nghề và hợp tác xã (HTX) trên cả nước, trong đó có 12 HTX đang hoạt động hiệu quả.

Người lao động địa phương tham gia đan lát sản phẩm từ lục bình. Ảnh: Vietnamnet
Mô hình này không chỉ giúp công ty chủ động về nguồn cung mà còn mang lại lợi ích thiết thực cho người dân. Đa số lao động là nông dân có thể tranh thủ thời gian nông nhàn để đan lục bình, mỗi tháng kiếm thêm từ 4 - 6 triệu đồng, góp phần cải thiện đời sống gia đình ở nông thôn.
Đáng chú ý, không dừng lại ở việc sản xuất hàng thủ công truyền thống, công ty của anh Trường luôn chủ động cá nhân hóa sản phẩm theo yêu cầu đối tác. Đặc biệt là việc tuân thủ nghiêm ngặt các tiêu chuẩn quốc tế về an toàn, chất lượng, môi trường và khả năng phân hủy sinh học. Đây là những "chìa khóa" để từng bước chinh phục các thị trường khó tính trên thế giới.
Dù doanh nghiệp vẫn còn nhiều dư địa tăng trưởng, anh Trường khẳng định không theo đuổi chiến lược phát triển "nóng". "Thị trường cần đến đâu, mình làm đến đó. Quan điểm của tôi là phát triển sinh kế bền vững cho bà con. Nếu cứ ôm đơn hàng ồ ạt rồi rớt đơn, người dân mất việc làm thì hoàn toàn đi ngược lại định hướng ban đầu", anh khẳng định.
Trong tương lai, anh Trường đặt mục tiêu mở rộng mạng lưới HTX, đầu tư thiết kế sáng tạo và phát triển thương hiệu mạnh mẽ trên các sàn thương mại điện tử quốc tế, tiếp tục nâng tầm giá trị thủ công Việt.
Minh Hoa (t/h)