Tại phiên họp thứ 4 chiều 8/7, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về việc chuẩn bị Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI.
Báo cáo tại phiên họp, Tổng Thư ký Quốc hội, Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Lê Quang Mạnh cho biết, việc chuẩn bị kỳ họp được triển khai trên cơ sở rà soát các đề xuất của Chính phủ và các cơ quan liên quan đối với những nội dung cần sớm trình Quốc hội theo chỉ đạo của cấp có thẩm quyền.
Tổng Thư ký Quốc hội, Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Lê Quang Mạnh (Ảnh: Media Quốc hội).
Việc tổ chức kỳ họp nhằm kịp thời xử lý các vấn đề cấp bách phát sinh, góp phần cải thiện môi trường đầu tư, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, triển khai chủ trương sắp xếp, tinh gọn bộ máy, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, đồng thời giảm tải khối lượng công việc cho kỳ họp cuối năm 2026.
Theo ông Lê Quang Mạnh, trên cơ sở ý kiến đồng ý của cấp có thẩm quyền, Chủ tịch Quốc hội và Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã có văn bản gửi Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và các cơ quan liên quan, đề nghị phối hợp chặt chẽ, chuẩn bị đầy đủ, bảo đảm chất lượng hồ sơ, tài liệu trình Quốc hội đúng tiến độ.
Các Phó Chủ tịch Quốc hội cũng đã trực tiếp làm việc với cơ quan chủ trì soạn thảo và cơ quan thẩm tra để chỉ đạo, rà soát từng nội dung thuộc lĩnh vực phụ trách.
Về hình thức tổ chức, Văn phòng Quốc hội đề xuất sử dụng tên gọi "Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI", tương tự cách đặt tên các kỳ họp không thường lệ của Quốc hội khóa XV.
Kỳ họp dự kiến được tổ chức theo hình thức họp trực tiếp nhằm bảo đảm hiệu quả thảo luận, tạo điều kiện để đại biểu Quốc hội trao đổi trực tiếp, các cơ quan trình dự án giải trình đầy đủ, đồng thời thuận lợi cho công tác tổ chức.
Theo báo cáo của Văn phòng Quốc hội, trên cơ sở đề xuất của Chính phủ, ban đầu dự kiến Quốc hội sẽ xem xét 26 nội dung, gồm thông qua 19 dự án luật, nghị quyết; quyết định 3 vấn đề quan trọng của đất nước và cho ý kiến lần đầu đối với 4 dự án luật khác.
Tuy nhiên, kết luận phiên họp, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cho biết thống nhất điều chỉnh dự kiến chương trình kỳ họp theo hướng khai mạc vào ngày 3/8 và bế mạc vào ngày 24/8, chia làm 2 đợt, đồng thời bổ sung thêm Nghị quyết về lĩnh vực tư pháp, nâng tổng số nội dung dự kiến trình Quốc hội lên 27 nội dung.
Trong đó có 4 dự án luật được trình Quốc hội cho ý kiến lần đầu về định hướng chính sách, quan điểm sửa đổi; các nội dung còn lại sẽ được xem xét thông qua theo chương trình.
Về tiến độ chuẩn bị hồ sơ, Tổng Thư ký Quốc hội cho biết đến hết ngày 6/7 đã có 15 dự án gửi hồ sơ đến các cơ quan của Quốc hội để thẩm tra. Đối với các dự án còn lại, Chính phủ, Viện Kiểm sát nhân dân tối cao và các cơ quan liên quan được đề nghị khẩn trương hoàn thiện hồ sơ theo đúng yêu cầu.
Đặc biệt, đối với các dự án luật mới được đề nghị bổ sung trình ngay tại Kỳ họp không thường lệ theo trình tự rút gọn, các cơ quan phải cam kết rõ tiến độ gửi hồ sơ để bảo đảm đủ thời gian thẩm tra và trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét trước khi trình Quốc hội.
Văn phòng Quốc hội cũng đề xuất nguyên tắc, trường hợp hồ sơ không bảo đảm tiến độ hoặc chất lượng sẽ chuyển sang trình tại kỳ họp cuối năm 2026 thay vì đưa vào chương trình Kỳ họp không thường lệ.
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn (Ảnh: Media Quốc hội).
Kết luận phiên họp, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh yêu cầu các cơ quan phải chuẩn bị kỹ lưỡng, tuyệt đối không để xảy ra tình trạng xin lùi, xin rút dự án sau khi đã đăng ký. "Đã đăng ký rồi thì phải đẩy nhanh, không lùi, không rút", Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.
Theo Chủ tịch Quốc hội, điều quan trọng nhất là phải bảo đảm chất lượng các dự án luật và nghị quyết. Những hồ sơ chưa đạt yêu cầu cần tiếp tục hoàn thiện; các cơ quan thẩm tra phải thể hiện rõ chính kiến, không né tránh, bảo đảm các nội dung trình Quốc hội thực sự có chất lượng.
Chủ tịch Quốc hội cũng yêu cầu Chính phủ khẩn trương trình Bộ Chính trị đối với các dự án luật thuộc diện phải xin ý kiến theo quy định, đồng thời chủ động chuẩn bị từ sớm cho Kỳ họp thứ 2 của Quốc hội, tránh tình trạng dồn hồ sơ sát kỳ họp dẫn đến không bảo đảm trình tự, thủ tục và chất lượng văn bản.
